เดินทางกลับบ้านเกิดต่างจังหวัดช่วงเทศกาลปีละครั้ง มีของมงคลติดตัวกลับบ้านไหม

ทุกช่วงเทศกาลใหญ่ ไม่ว่าจะสงกรานต์หรือปีใหม่ ถนนสายหลักออกจากกรุงเทพฯ จะแน่นขนัดไปด้วยรถที่มุ่งหน้ากลับบ้านเกิดต่างจังหวัด คนที่กลับบ้านปีละครั้งแบบนี้มักมีของติดมือกลับไปด้วยเสมอ ไม่ว่าจะเป็นของฝากจากกรุงเทพฯ หรือของที่ตั้งใจซื้อมาสำหรับทำบุญที่วัดประจำหมู่บ้าน

คำถามที่หลายคนสงสัยคือ การเดินทางกลับบ้านแบบนี้มีของมงคลเฉพาะที่ควรพกติดตัวไหม หรือเป็นแค่ความเชื่อทั่วไปเรื่องการเดินทางเหมือนทริปอื่น ๆ

กลับบ้านเกิดต่างจังหวัดช่วงเทศกาล ต่างจากการเดินทางทั่วไปตรงไหน

จุดต่างสำคัญคือจุดหมายปลายทาง การเดินทางท่องเที่ยวทั่วไปมีจุดหมายเป็นสถานที่ใหม่ที่ยังไม่คุ้นเคย เน้นความสนุกและการพักผ่อนเป็นหลัก ส่วนการกลับบ้านเกิดมีจุดหมายเป็นครอบครัวและรากเหง้าของตัวเอง จึงมักมีองค์ประกอบเรื่องความกตัญญูและการทำบุญเข้ามาเกี่ยวข้องด้วยเสมอ

หลายคนที่กลับบ้านเกิดช่วงเทศกาลจึงไม่ได้แค่ไปพักผ่อน แต่มักไปร่วมทำบุญที่วัดประจำหมู่บ้าน ไหว้ผู้ใหญ่ในครอบครัว และเยี่ยมญาติที่ไม่ได้เจอกันมาทั้งปี ทำให้ของที่พกติดตัวกลับบ้านมีความหมายมากกว่าของนำโชคทั่วไป

ของมงคลที่คนนิยมพกติดตัวตอนกลับบ้าน

ไม่มีของมงคลเฉพาะที่บังคับต้องพกติดตัว แต่ของที่คนนิยมพกกลับบ้านเกิดมักเป็นของที่เกี่ยวข้องกับการทำบุญและการไหว้ผู้ใหญ่

• ของสำหรับทำบุญ เช่น ผ้าไตร ปัจจัย หรือของใช้ที่จะนำไปถวายวัดประจำหมู่บ้าน
• ของขวัญสำหรับพ่อแม่หรือผู้ใหญ่ในบ้าน เลือกให้เหมาะกับผู้รับมากกว่ายึดตามความเชื่อเรื่องสีมงคลอย่างเข้มงวด
• ของมงคลส่วนตัว เช่น พระเครื่องหรือกำไลที่ใส่เป็นประจำ ซึ่งพกไปเหมือนการเดินทางทั่วไป ไม่ได้มีข้อกำหนดพิเศษเฉพาะการกลับบ้านเทศกาล

ต่างจากการเดินทางไปทำงานหรือเรียนต่างประเทศระยะยาวที่เน้นของทนทานและของที่ผูกพันกับบ้าน อ่านเพิ่มเติมได้ในเดินทางไปทำงานหรือเรียนต่างประเทศแบบไปยาว ต้องเตรียมของมงคลต่างจากไปเที่ยวยังไง การกลับบ้านเกิดช่วงเทศกาลเป็นการเดินทางระยะสั้นที่เน้นของฝากมากกว่าของที่ต้องพกติดตัวตลอดเวลา

ของที่นิยมซื้อกลับไปฝากที่มีนัยมงคล

ของฝากที่มีนัยมงคลไม่จำเป็นต้องเป็นของมงคลโดยตรงเสมอไป หลายครั้งเป็นของธรรมดาที่ถูกเลือกด้วยความหมายเชิงสัญลักษณ์ เช่น

• ขนมหรือของกินที่มีชื่อพ้องเสียงกับคำมงคล เช่น ขนมที่มีคำว่า "เจริญ" หรือ "รุ่งเรือง" ในชื่อ
• เสื้อผ้าหรือของใช้สีมงคลตามวันเกิดของผู้รับ สำหรับครอบครัวที่ถือเรื่องนี้
• ของจากกรุงเทพฯ ที่หายากในต่างจังหวัด ซึ่งแม้ไม่ใช่ของมงคลโดยตรง แต่สื่อถึงความตั้งใจและความคิดถึงของผู้ให้

ปัจจัยที่สำคัญกว่าตัวของฝากเองคือความตั้งใจที่พกกลับไปให้ครอบครัว เพราะสำหรับคนต่างจังหวัดหลายคน การที่ลูกหลานกลับมาเยี่ยมเองก็ถือเป็นของขวัญที่มีความหมายที่สุดอยู่แล้ว

ฤกษ์หรือวันที่คนถือเวลาเดินทางกลับบ้านช่วงเทศกาล

บางความเชื่อพื้นบ้านถือเรื่องยามอุบาทว์หรือทิศต้องห้ามในการเดินทางไกล แต่ในทางปฏิบัติของการกลับบ้านช่วงเทศกาล เรื่องที่สำคัญกว่าฤกษ์คือการวางแผนหลีกเลี่ยงช่วงเวลาที่รถติดหนักที่สุด เพราะอุบัติเหตุบนท้องถนนช่วงเทศกาลเป็นความเสี่ยงที่จับต้องได้จริงมากกว่าเรื่องฤกษ์ยาม

คนที่ยังอยากถือเรื่องฤกษ์ก็สามารถเลือกวันและเวลาที่รู้สึกสบายใจได้ตามปกติ แต่ไม่ควรให้ความเชื่อเรื่องฤกษ์มาขัดกับการวางแผนเรื่องความปลอดภัยในการเดินทาง เพราะเป็นเรื่องที่ควบคุมและป้องกันได้จริงมากกว่า อ่านหลักการชั่งน้ำหนักระหว่างฤกษ์กับความปลอดภัยเพิ่มเติมได้ในความเชื่อเรื่องการเดินทางวันแรก

สรุป

การเดินทางกลับบ้านเกิดต่างจังหวัดช่วงเทศกาลไม่มีของมงคลเฉพาะที่บังคับต้องพกติดตัว แต่มีธรรมเนียมเรื่องของทำบุญและของฝากที่มีความหมายเชิงกตัญญูซึ่งสืบทอดกันมาในหลายครอบครัว สิ่งที่ควรให้ความสำคัญมากกว่าเรื่องฤกษ์ยามหรือของนำโชคคือความปลอดภัยบนท้องถนนช่วงเทศกาลที่มีการจราจรหนาแน่น และความตั้งใจที่จะกลับไปเยี่ยมครอบครัว ซึ่งมีความหมายมากกว่าของฝากชิ้นไหนก็ตาม