ตั้งชื่อบริษัทร่วมทุน (joint venture) ที่ต้องสะท้อนทั้งสองแบรนด์แม่พร้อมกัน เลขศาสตร์ชื่อจะบาลานซ์อย่างไร
ชื่อบริษัทร่วมทุนมีสองแนวทางหลัก คือรวมชิ้นส่วนของชื่อทั้งสองแบรนด์แม่เข้าด้วยกัน หรือตั้งชื่อกลางใหม่ที่ไม่เอนเอียงไปทางใดทางหนึ่งแล้วให้สองแบรนด์แม่อยู่ในฐานะผู้ถือหุ้นที่ไม่ต้องปรากฏในชื่อ เมื่อทั้งสองฝ่ายอยากเช็กเลขศาสตร์ด้วย ควรตกลงกันก่อนว่าจะยึดตำราของฝ่ายไหนหรือใช้ตำราที่เป็นกลาง แล้วนำชื่อที่ตกผลึกแล้วไปคำนวณเป็นชื่อเดียว ไม่ใช่แยกคำนวณคนละท่อนแล้วบวกความหมายรวมกันเอง
สองบริษัทตกลงร่วมทุนกันเรียบร้อยแล้ว สัดส่วนหุ้นก็เคลียร์ แต่พอถึงขั้นตอนตั้งชื่อบริษัทใหม่กลับกลายเป็นเรื่องยืดเยื้อที่สุด เพราะแต่ละฝ่ายต่างอยากให้ชื่อแบรนด์ของตัวเองปรากฏอยู่ในชื่อใหม่ บางกรณีถึงขั้นต้องเลื่อนวันจดทะเบียนออกไปเพราะยังตกลงชื่อกันไม่ได้
ต่างจากการตั้งชื่อบริษัทเดี่ยวที่เจ้าของตัดสินใจคนเดียวได้ ชื่อบริษัทร่วมทุนต้องผ่านความเห็นชอบของสองฝ่ายที่มีอำนาจต่อรองพอกัน จะใช้วิธีตัดสินใจแบบเดิมไม่ได้เลย
โครงสร้างชื่อที่ใช้ได้จริงมีสองแบบหลัก
แบบแรกคือรวมชิ้นส่วนของชื่อทั้งสองแบรนด์แม่เข้าด้วยกัน เช่น หยิบพยางค์เด่นจากชื่อแบรนด์ A มาต่อกับพยางค์เด่นของแบรนด์ B วิธีนี้สื่อสารความสัมพันธ์ชัดเจนตั้งแต่แรกเห็น แต่ต้องระวังไม่ให้ชื่อยาวจนออกเสียงยากหรือดูเหมือนเอาสองชื่อมาแปะติดกันแบบขาดความกลมกลืน
แบบที่สองคือตั้งชื่อกลางใหม่ทั้งหมดที่ไม่มีชิ้นส่วนของทั้งสองแบรนด์เลย แล้วให้บริษัทแม่ทั้งคู่อยู่ในฐานะผู้ถือหุ้นที่ระบุไว้ในเอกสารทางการแทน วิธีนี้เปิดทางให้กิจการร่วมทุนสร้างอัตลักษณ์ของตัวเองได้เต็มที่ และหลีกเลี่ยงปัญหาการแย่งพื้นที่ในชื่อตั้งแต่ต้น
| แนวทาง | ข้อดี | สิ่งที่ต้องระวัง |
|---|---|---|
| รวมชิ้นส่วนสองชื่อ | สื่อสารความสัมพันธ์ชัดเจน | ชื่ออาจยาวหรือออกเสียงไม่ลื่น |
| ตั้งชื่อกลางใหม่ | สร้างอัตลักษณ์อิสระ เลี่ยงข้อพิพาทเรื่องสัดส่วน | ต้องอาศัยการสื่อสารภายนอกช่วยเชื่อมความสัมพันธ์ |
เลขศาสตร์ชื่อบริษัทร่วมทุนบาลานซ์อย่างไรเมื่อสองฝ่ายไม่ยึดตำราเดียวกัน
ปัญหาที่พบบ่อยคือแต่ละบริษัทแม่มีที่ปรึกษาด้านเลขศาสตร์หรือฮวงจุ้ยของตัวเอง ซึ่งมักยึดตำราคนละสำนัก ถ้าปล่อยให้ต่างคนต่างคำนวณแยกกันแล้วเอาผลมาเทียบ มักจบลงที่ไม่มีชื่อไหนผ่านทั้งสองฝ่ายพร้อมกันเลย เพราะตารางค่าตัวอักษรของแต่ละสำนักให้ค่าตัวเลขไม่ตรงกัน (อธิบายวิธีคำนวณละเอียดไว้ในเลขศาสตร์ชื่อคำนวณจากไหน)
วิธีที่ใช้ได้ผลจริงคือตกลงกันตั้งแต่ก่อนเริ่มระดมชื่อว่าจะยึดตำราของฝ่ายใดฝ่ายหนึ่ง หรือเชิญผู้เชี่ยวชาญกลางที่ทั้งสองฝ่ายยอมรับร่วมกันมาคำนวณให้ แล้วนำ "ชื่อที่ตกผลึกแล้ว" ไปคำนวณเป็นชื่อเดียวทั้งชื่อ ไม่ใช่คำนวณแยกท่อนของแต่ละแบรนด์แล้วเอาผลรวมมาบวกกันเอง เพราะระบบเลขศาสตร์คำนวณจากชื่อทั้งชื่อไม่ใช่การบวกความหมายของแต่ละท่อน
สิ่งที่ต้องตกลงกันก่อนส่งชื่อไปจดทะเบียน
- ตกลงล่วงหน้าว่าจะใช้โครงสร้างชื่อแบบรวมชิ้นส่วนหรือชื่อกลางใหม่
- ถ้าจะเช็กเลขศาสตร์ ตกลงว่ายึดตำราของฝ่ายไหนหรือใช้ผู้เชี่ยวชาญกลาง
- ตรวจว่าชื่อที่เลือกไม่ซ้ำหรือคล้ายกับนิติบุคคลที่จดทะเบียนไว้แล้ว ผ่านระบบตรวจสอบชื่อของกรมพัฒนาธุรกิจการค้า
- เช็กว่าชื่อออกเสียงในภาษาอังกฤษหรือภาษาที่ใช้ทำธุรกิจระหว่างประเทศไม่มีความหมายไม่ดี
- ตกลงว่าถ้าฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งถอนหุ้นในอนาคต ชื่อบริษัทจะเปลี่ยนหรือคงเดิม เพื่อไม่ให้เป็นปัญหาทีหลัง
ข้อผิดพลาดที่พบบ่อยเมื่อสองบริษัทตั้งชื่อร่วมกัน
ข้อผิดพลาดแรกคือปล่อยให้ฝ่ายที่ถือหุ้นมากกว่าตัดสินใจชื่อฝ่ายเดียวโดยไม่ปรึกษาอีกฝ่าย แม้จะถือหุ้นมากกว่าจริงแต่ความสัมพันธ์ระยะยาวมักเสียหายถ้าอีกฝ่ายรู้สึกว่าไม่มีสิทธิ์มีเสียง ข้อผิดพลาดที่สองคือรีบสรุปชื่อก่อนตรวจสอบความหมายในภาษาที่ใช้ทำธุรกิจร่วมกัน โดยเฉพาะถ้าฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งเป็นบริษัทต่างชาติ (ดูวิธีตรวจในชื่อบริษัทฟังดูไม่ดีในภาษาอื่นต้องเช็กอย่างไร) ข้อผิดพลาดที่สามคือไม่ได้เผื่อกรณีฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งถอนตัวออกจากกิจการร่วมทุนในอนาคต ทำให้ต้องมาเปลี่ยนชื่อกะทันหันโดยไม่ได้วางแผนไว้ล่วงหน้า
สรุป
ชื่อบริษัทร่วมทุนตั้งยากกว่าชื่อบริษัทเดี่ยวเพราะต้องผ่านความเห็นชอบของสองฝ่ายที่มีอำนาจต่อรองพอกัน ทางออกที่ใช้ได้จริงคือเลือกโครงสร้างชื่อให้ชัดตั้งแต่ต้นว่าจะรวมชิ้นส่วนหรือสร้างชื่อกลางใหม่ ถ้าจะเช็กเลขศาสตร์ด้วยต้องตกลงเรื่องตำราที่ยึดใช้ก่อนคำนวณ ไม่ใช่ต่างคนต่างคิดแล้วมาเทียบทีหลัง และอย่าลืมเผื่อกรณีที่ความสัมพันธ์ทางธุรกิจเปลี่ยนไปในอนาคต เพราะชื่อที่ตั้งไว้วันนี้อาจต้องอยู่กับกิจการไปอีกหลายปี
