สีทองในความเชื่อไทยและจีน ใช้ตกแต่งอย่างไรไม่ให้ฉูดฉาด
ในวัฒนธรรมไทยพุทธ สีทองเกี่ยวกับความบริสุทธิ์และการเคารพ เห็นได้จากการปิดทองพระและลวดลายเครื่องประดับในพิธี ส่วนความเชื่อจีนผูกสีทองเข้ากับความรุ่งเรืองและมักจับคู่กับสีแดง วิธีใช้ไม่ให้ฉูดฉาดคือใช้สีทองเป็นจุดเน้นราวหนึ่งในสิบของห้อง เลือกเนื้อด้านหรือทองแปรง และจับคู่กับสีกลางอย่างขาว ครีม หรือเขียวเข้ม
ห้องรับแขกที่มีโคมไฟทอง ผ้าม่านทอง กรอบรูปทอง แจกันทอง และพรมสีทองอยู่พร้อมกัน ดูเหมือนห้องในโรงแรมมากกว่าบ้านที่คนอยู่จริง ทั้งที่เจ้าของตั้งใจแค่ให้มีสิริมงคล
ความหมายของสีทองนั้นดีอยู่แล้ว ปัญหาอยู่ที่ปริมาณ
สีทองในความเชื่อไทยพุทธ
ในศิลปะไทยพุทธ ทองคือสีของการเคารพบูชา ปิดทองพระพุทธรูป ปิดทองลวดลายเครื่องเรือนในพิธี และลายรดน้ำที่ใช้ทองคำเปลวบนพื้นดำก็เป็นงานศิลป์ที่สืบกันมา ความเชื่อที่คนทั่วไปผูกกับสีทองจึงเป็นความบริสุทธิ์ สูงค่า และความรุ่งเรืองทางจิตใจ
ถ้าวัดเดิมหรือบ้านมีห้องพระ สีทองบนผ้ารองพาน เชิงเทียน หรือแท่นบูชา ถือเป็นการใช้ตามธรรมเนียม ไม่ต้องกังวลเรื่องปริมาณ เพราะเป็นพื้นที่เฉพาะ
สีทองในความเชื่อจีน
ตามความเชื่อจีน ทองหรือโลหะเป็นหนึ่งในธาตุทั้งห้า และมักผูกกับความมั่งคั่งและอำนาจ สีทองคู่กับสีแดงเห็นได้ชัดในเทศกาลตรุษจีน ทั้งซองอั่งเปาที่มีลายทองและป้ายอักษรมงคล
ในระบบธาตุห้า ธาตุโลหะมักจับคู่กับสีขาวและสีโลหะ ซึ่งรวมทองกับเงิน ผู้ที่ถือตำราธาตุอาจใช้ทองเพื่อเสริมธาตุโลหะในทิศตะวันตกหรือตะวันตกเฉียงเหนือของบ้านตามที่ตำราแบ่ง นี่เป็นระบบความเชื่อจีน ไม่ใช่กฎสากล
หลักปริมาณที่ทำให้ไม่ฉูดฉาด
| ส่วนของห้อง | สัดส่วนที่แนะนำ | วิธีใช้ |
|---|---|---|
| พื้นผนังและเฟอร์นิเจอร์ใหญ่ | เกือบทั้งหมด | สีกลาง เช่น ขาว ครีม เทา |
| สีรอง | ราวหนึ่งในสาม | เขียวเข้ม น้ำเงินเข้ม หรือไม้ |
| สีทองเป็นจุดเน้น | ราวหนึ่งในสิบ | ขอบกรอบ ขาโต๊ะ ที่จับ โคมไฟ |
ตัวเลขนี้เป็นกฎการตกแต่งทั่วไปที่ผู้ออกแบบนิยมใช้ ไม่ใช่เกณฑ์ตามความเชื่อ
เลือกเนื้อทองให้ดูนิ่ง
ทองเงาจัดสะท้อนแสงจนตาล้า ทองด้านหรือทองแปรงดูนิ่งกว่า และเข้ากับไม้ ผ้า หรือหินได้ง่าย ใครที่เคยใส่ของทองเงาหลายชิ้นรวมกันจะเห็นว่าเหมือนแข่งกันเด่น ทางที่ง่ายคือเลือกเนื้อทองเดียวทั้งห้อง ไม่ผสมทองเหลืองกับทองเงากับทองโรสโกลด์
เรื่องที่คนมักข้ามคือสีอุ่นกับสีเย็นของทอง ทองอมเหลืองดูอบอุ่นเข้ากับไม้ ทองอมเขียวหรือเงินดูเย็นเข้ากับผนังเทา
ตัวอย่างการใช้ที่พอดี
- ห้องนั่งเล่น ใช้กรอบรูปทองหนึ่งถึงสองใบและโคมไฟหนึ่งตัวบนผนังและโต๊ะข้าง
- ห้องพระ ใช้ผ้ารองพานสีทองและอุปกรณ์พิธี ในพื้นที่เฉพาะ
- ร้านค้า ใช้สีทองกับป้ายชื่อหรือโลโก้ ไม่ทาผนังทั้งหมด
- ห้องนอน ใช้ที่จับลิ้นชักหรือขาโคมไฟเท่านั้น เพราะห้องนอนควรสงบ
ผ้ารองพานสีทองสำหรับงานบุญที่ร้านทั่วไปขาย ใช้ได้ทั้งในห้องพระและเป็นของใช้ในงานมงคล ข้อดีคือหาง่ายและเปลี่ยนได้เมื่อเก่า ข้อควรรู้คือสีทองบนผ้าสังเคราะห์อาจซีดเมื่อโดนแดดตรง ควรเก็บให้พ้นแสง
สรุป
เลือกสีทองหนึ่งเนื้อ ใช้ไม่เกินหนึ่งในสิบของห้อง และวางไว้ที่จุดที่สายตาตกถึง เช่นกรอบรูปหรือโคมไฟ ถ้าห้องดูหนักตั้งแต่เปิดประตู ให้ถอดทองออกก่อนหนึ่งชิ้นแล้วดูอีกที มักจะเหมาะขึ้นทันที
