นำเข้าของมงคลตกแต่งจากต่างประเทศ ต้องผ่านศุลกากรอย่างไรบ้าง

หลายคนที่ชอบของมงคลตกแต่งบ้านมักเจอสถานการณ์คล้ายกัน คือเห็นรูปปั้นฮก ลก ซิ่ว หรือเทพองค์สวยจากร้านค้าในจีนหรืออินเดียที่หาซื้อในไทยไม่ได้ พอสั่งซื้อและรอด้วยความตื่นเต้น กลับต้องเจอข้อความแจ้งให้ชำระภาษีเพิ่มเติมก่อนของจะถูกส่งถึงมือ ทำให้หลายคนงงว่าทำไมของแค่ชิ้นเดียวถึงมีขั้นตอนยุ่งยากขนาดนี้

บทความนี้จะอธิบายเงื่อนไขทั่วไปที่ควรรู้ก่อนสั่งของมงคลจากต่างประเทศ เพื่อให้เตรียมใจและวางแผนงบประมาณได้ล่วงหน้าโดยไม่ต้องแปลกใจตอนของมาถึง

ทำไมของมงคลจากต่างประเทศถึงต้องผ่านศุลกากร

สินค้าทุกชนิดที่นำเข้าจากต่างประเทศเข้าสู่ประเทศไทย ไม่ว่าจะเป็นของใช้ทั่วไปหรือของมงคลตกแต่งบ้าน ล้วนต้องผ่านกระบวนการตรวจสอบของกรมศุลกากรตามกฎหมายศุลกากรเช่นเดียวกัน ไม่มีข้อยกเว้นเฉพาะสำหรับสินค้าประเภทของมงคลหรือวัตถุทางศาสนาแต่อย่างใด กระบวนการนี้มีขึ้นเพื่อควบคุมการนำเข้าสินค้าและจัดเก็บภาษีตามที่กฎหมายกำหนด

สิ่งที่ทำให้หลายคนแปลกใจคือพัสดุขนาดเล็กอย่างรูปปั้นมงคลชิ้นเดียวก็ต้องผ่านขั้นตอนเดียวกับสินค้านำเข้าชิ้นใหญ่ เพียงแต่มูลค่าที่ต่ำอาจทำให้เข้าเกณฑ์ได้รับการยกเว้นอากรในบางกรณี

เกณฑ์มูลค่าที่มีผลต่อการยกเว้นภาษี

หลักการทั่วไปคือพัสดุที่มีมูลค่ารวมค่าขนส่งไม่เกินเกณฑ์ที่กรมศุลกากรกำหนดไว้ในแต่ละช่วงเวลา อาจได้รับการยกเว้นอากรขาเข้า แต่หากมูลค่าเกินเกณฑ์นั้น จะต้องเสียภาษีนำเข้าตามพิกัดอัตราศุลกากรของสินค้าประเภทนั้น ๆ ซึ่งอัตราภาษีแต่ละประเภทสินค้าไม่เท่ากัน

จุดสำคัญคือเกณฑ์มูลค่าและอัตราภาษีเป็นข้อมูลที่อาจมีการปรับเปลี่ยนตามประกาศของหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง จึงไม่ควรยึดตัวเลขที่เคยได้ยินมาจากคนอื่นหรือจากประสบการณ์การสั่งซื้อครั้งก่อน ควรตรวจสอบเกณฑ์ล่าสุดโดยตรงกับกรมศุลกากรก่อนสั่งซื้อทุกครั้ง โดยเฉพาะเมื่อวางแผนสั่งของมูลค่าสูงหรือสั่งหลายชิ้นพร้อมกัน

วัสดุบางอย่างมีข้อจำกัดพิเศษที่ต้องระวัง

ของมงคลตกแต่งส่วนใหญ่ทำจากวัสดุทั่วไป เช่น หิน โลหะ เซรามิก หรือเรซิน ซึ่งนำเข้าได้ตามปกติไม่มีข้อจำกัดพิเศษ แต่มีบางกรณีที่ต้องระวังเป็นพิเศษ เช่น รูปปั้นหรือเครื่องประดับที่ทำจากงาช้าง กระดองเต่าบางชนิด หรือไม้หายากบางประเภทที่อยู่ในบัญชีคุ้มครองพันธุ์สัตว์และพืชป่าที่ใกล้สูญพันธุ์ระหว่างประเทศ สินค้าประเภทนี้อาจถูกห้ามนำเข้าหรือต้องขออนุญาตเป็นพิเศษก่อนสั่งซื้อ

ผู้ที่สนใจสั่งของมงคลที่ทำจากวัสดุพิเศษหรือของเก่าโบราณควรตรวจสอบวัสดุให้ชัดเจนกับผู้ขายก่อนตัดสินใจ และหลีกเลี่ยงการสั่งซื้อหากไม่แน่ใจว่าวัสดุนั้นเข้าข่ายวัสดุควบคุมหรือไม่

สั่งผ่านแพลตฟอร์มอีคอมเมิร์ซกับสั่งตรงจากร้านค้าต่างกันตรงไหน

การสั่งซื้อผ่านแพลตฟอร์มอีคอมเมิร์ซข้ามพรมแดนขนาดใหญ่หลายเจ้าในปัจจุบันมักคำนวณและเรียกเก็บภาษีนำเข้าล่วงหน้าตั้งแต่ขั้นตอนชำระเงิน ทำให้ผู้ซื้อเห็นยอดรวมที่ต้องจ่ายทั้งหมดชัดเจนก่อนกดสั่งซื้อ ไม่ต้องมาเจอค่าใช้จ่ายเพิ่มเติมภายหลัง

ในขณะที่การสั่งซื้อโดยตรงจากร้านค้าต่างประเทศหรือเว็บไซต์เฉพาะทาง อาจไม่มีการคำนวณภาษีล่วงหน้า ทำให้ต้องชำระภาษีเพิ่มเติมตอนพัสดุมาถึงประเทศไทย ซึ่งเป็นสาเหตุหลักที่ทำให้หลายคนรู้สึกประหลาดใจกับค่าใช้จ่ายที่เพิ่มขึ้นกะทันหัน ก่อนสั่งซื้อจึงควรตรวจสอบให้ชัดเจนว่าช่องทางที่เลือกใช้มีการคำนวณภาษีล่วงหน้าหรือไม่

ถ้าโดนเรียกเก็บภาษีเพิ่มโดยไม่คาดคิด ควรทำอย่างไร

หากพัสดุมาถึงแล้วมีการแจ้งให้ชำระภาษีเพิ่มเติมที่ไม่คาดคิด สิ่งแรกที่ควรทำคือตรวจสอบใบแจ้งประเมินภาษีอย่างละเอียด ดูว่าคำนวณจากมูลค่าสินค้าเท่าไหร่และใช้พิกัดอัตราภาษีประเภทใด หากมีข้อสงสัยว่าการประเมินไม่ถูกต้อง สามารถติดต่อสอบถามหรือยื่นเรื่องตรวจสอบกับกรมศุลกากรได้โดยตรง ไม่ควรปฏิเสธการชำระโดยไม่สอบถามก่อน เพราะอาจทำให้พัสดุถูกส่งคืนหรือตกค้างที่ด่านศุลกากรจนเกิดค่าใช้จ่ายเพิ่มเติมโดยไม่จำเป็น

ข้อควรระวัง

• อย่าสั่งของมงคลมูลค่าสูงจากต่างประเทศโดยไม่เผื่องบประมาณสำหรับภาษีนำเข้าที่อาจเกิดขึ้น เพราะเกณฑ์การยกเว้นอากรมีขีดจำกัดและอาจเปลี่ยนแปลงได้
• อย่าซื้อของมงคลที่ทำจากวัสดุที่ไม่แน่ใจว่าเป็นวัสดุควบคุมหรือไม่ โดยเฉพาะของเก่าหรือของสะสมราคาแพงที่อ้างว่าทำจากวัสดุหายาก
• อย่าลืมเก็บใบเสร็จและเอกสารการสั่งซื้อไว้เป็นหลักฐาน เผื่อต้องใช้อ้างอิงมูลค่าสินค้าตอนติดต่อกับศุลกากรหรือบริษัทขนส่ง

สรุป

การนำเข้าของมงคลตกแต่งจากต่างประเทศต้องผ่านกระบวนการศุลกากรเช่นเดียวกับสินค้านำเข้าทั่วไป ไม่มีข้อยกเว้นพิเศษเพราะเป็นของมงคลหรือวัตถุทางศาสนา สิ่งสำคัญที่ควรทำก่อนสั่งซื้อคือตรวจสอบเกณฑ์มูลค่าที่ได้รับการยกเว้นภาษีล่าสุด ตรวจสอบวัสดุของสินค้าว่าเข้าข่ายวัสดุควบคุมหรือไม่ และเลือกช่องทางสั่งซื้อที่คำนวณภาษีล่วงหน้าให้ชัดเจนหากต้องการหลีกเลี่ยงค่าใช้จ่ายไม่คาดคิด เมื่อเตรียมตัวมาดีตั้งแต่ต้น การสั่งของมงคลจากต่างประเทศก็เป็นเรื่องที่ทำได้ราบรื่นโดยไม่ต้องกังวลเรื่องปัญหาที่ด่านศุลกากรในภายหลัง