สีกระถางต้นไม้มงคล ต่างจากการเลือกต้นไม้มงคลอย่างไร

คนที่ไปซื้อต้นไม้มงคลที่ตลาดต้นไม้มักโฟกัสอยู่ที่ชนิดต้นไม้เกือบทั้งหมด จะเป็นไม้เงินไม้ทอง ลิ้นมังกร หรือกวักมรกต แต่พอถึงเวลาเลือกกระถางกลับหยิบใบที่ราคาถูกที่สุดหรือสีที่เข้ากับมุมบ้านโดยไม่ได้คิดเรื่องความเชื่อเลย ทั้งที่กระถางก็เป็นส่วนหนึ่งของภาพรวมความเชื่อฮวงจุ้ยเหมือนกัน

ความจริงแล้วชนิดต้นไม้มงคลกับสีกระถางเป็นคนละเรื่องที่ต้องพิจารณาแยกกัน ต้นไม้มงคลบอกว่าต้นไม้ต้นนั้นมีความหมายดีอะไร ส่วนสีกระถางบอกว่าจะเสริมหรือปรับสมดุลพลังงานของต้นไม้ต้นนั้นอย่างไร บทความนี้จะเจาะเฉพาะเรื่องสีกระถางโดยไม่พูดถึงชนิดต้นไม้ซ้ำกับบทความอื่นที่มีอยู่แล้ว

สีกระถางกับชนิดต้นไม้มงคล อันไหนสำคัญกว่ากันตามความเชื่อ

ไม่มีอันไหนสำคัญกว่ากันเด็ดขาด เพราะทั้งสองเรื่องทำงานร่วมกันคนละหน้าที่ ชนิดต้นไม้กำหนด "ความหมาย" ของการปลูก เช่น ปลูกเพื่อเสริมโชคลาภ เสริมความสัมพันธ์ หรือปกป้องบ้าน ส่วนสีกระถางกำหนด "วิธีที่พลังงานนั้นแสดงออกมา" ว่าจะแรงหรือนุ่มนวล

คนที่เลือกต้นไม้มงคลถูกชนิดแต่ใช้กระถางสีที่ขัดกับธาตุของต้นไม้ อาจได้ผลลัพธ์ที่ไม่เต็มที่ตามความเชื่อ เพราะเปรียบเหมือนเลือกยาถูกโรคแต่ให้ในรูปแบบที่ร่างกายดูดซึมได้ไม่ดี ในทางกลับกัน ถ้าเลือกสีกระถางถูกแต่ต้นไม้ไม่ตรงกับความต้องการ ก็ยังไม่ได้ความหมายที่ตั้งใจปลูกไว้ตั้งแต่แรกอยู่ดี ทั้งสองเรื่องจึงควรพิจารณาคู่กันเสมอ

สีกระถางที่เข้ากับธาตุของต้นไม้แต่ละชนิด

ไม้ใบเขียวเข้มอย่างลิ้นมังกรหรือเศรษฐีเรือนในจัดอยู่ในกลุ่มธาตุไม้ เข้ากับกระถางสีน้ำตาลหรือสีเทาดินซึ่งเป็นธาตุดินที่หล่อเลี้ยงธาตุไม้ตามหลักการเสริมกันของธาตุห้า หรือจะเลือกกระถางสีดำซึ่งเป็นธาตุน้ำที่หล่อเลี้ยงธาตุไม้โดยตรงก็ได้เหมือนกัน

ไม้ดอกสีสดอย่างเข็มหรือกุหลาบมงคลจัดอยู่ในกลุ่มธาตุไฟ เข้ากับกระถางสีขาวหรือสีทองซึ่งเป็นธาตุทองที่ช่วยปรับสมดุลไม่ให้ธาตุไฟแรงจนเกินไป หรือถ้าอยากเสริมธาตุไฟให้แรงขึ้นก็เลือกกระถางสีน้ำตาลธาตุดินซึ่งช่วยหล่อเลี้ยงธาตุไฟได้เช่นกัน

ไม้อวบน้ำหรือแคคตัสที่นิยมปลูกประดับโต๊ะทำงานมักจัดอยู่ในกลุ่มกลางระหว่างธาตุดินและธาตุทอง เข้ากับกระถางสีขาว สีครีม หรือสีเทาอ่อนได้ดีที่สุด เพราะให้ความรู้สึกสะอาดตาเข้ากับโทนสีธรรมชาติของต้นไม้ประเภทนี้

กระถางดินเผา กระถางเซรามิก กระถางพลาสติกสี ต่างกันยังไงในทางความเชื่อ

กระถางดินเผาสีธรรมชาติจัดอยู่ในธาตุดินเป็นทุนเดิม เป็นตัวเลือกที่ปลอดภัยที่สุดเพราะเข้ากับต้นไม้ได้เกือบทุกธาตุ อีกทั้งยังระบายน้ำและอากาศได้ดีตามธรรมชาติของวัสดุ เหมาะกับคนที่อยากเน้นการเจริญเติบโตของต้นไม้เป็นหลักมากกว่าความเข้มข้นของสี

กระถางเซรามิกเคลือบสีให้ความยืดหยุ่นมากที่สุดเพราะมีสีให้เลือกหลากหลายและให้สีที่เข้มสดใสตรงตามต้องการ เหมาะกับคนที่อยากปรับสีกระถางให้ตรงกับธาตุของต้นไม้อย่างเจาะจง แต่ราคามักสูงกว่ากระถางดินเผาธรรมดาและระบายน้ำได้ไม่ดีเท่า ต้องเจาะรูระบายน้ำด้านล่างให้เหมาะสม

กระถางพลาสติกสีเป็นตัวเลือกที่ราคาประหยัดและน้ำหนักเบา เหมาะกับการจัดวางที่ต้องเคลื่อนย้ายบ่อยหรือวางนอกบ้านที่เสี่ยงแตกหักง่าย ในแง่ความเชื่อใช้หลักเดียวกับกระถางเซรามิกได้ คือดูสีเป็นตัวตัดสิน ไม่ได้มีข้อห้ามพิเศษเพราะเป็นพลาสติก แต่บางความเชื่อมองว่าวัสดุธรรมชาติอย่างดินเผาให้ "ความรู้สึกมีชีวิต" มากกว่าพลาสติกในเชิงพลังงาน

วางกระถางสีมงคลตรงไหนของบ้านถึงจะเสริมความหมาย

ตำแหน่งวางมีผลต่อความเชื่อไม่แพ้สีกระถาง หน้าประตูบ้านซึ่งเป็นจุดรับพลังงานเข้าบ้านมักนิยมวางกระถางสีเขียวเข้มหรือสีน้ำตาลของไม้ใบหนาเพื่อเสริมความมั่นคง อ่านรายละเอียดเรื่องการจัดพื้นที่หน้าประตูเพิ่มเติมได้ในสีประตูบ้านมงคลตามฮวงจุ้ย

มุมทิศตะวันออกเฉียงใต้ของบ้านซึ่งความเชื่อฮวงจุ้ยผูกกับโชคลาภมักนิยมวางกระถางสีม่วงหรือสีทองของไม้ดอกไม้ประดับ ส่วนมุมทำงานหรือโต๊ะทำงานมักเลือกกระถางสีขาวหรือสีเทาอ่อนของไม้อวบน้ำเพราะให้ความรู้สึกปลอดโปร่งไม่รบกวนสมาธิระหว่างทำงาน

สีกระถางที่มักเลี่ยงเก็บไว้หน้าบ้าน

กระถางสีดำสนิททั้งใบที่วางไว้หน้าบ้านเป็นสีที่บางความเชื่อแนะนำให้ระวัง เพราะเป็นจุดแรกที่แขกหรือคนเดินผ่านมองเห็น สีดำล้วนอาจให้ความรู้สึกหนักและปิดกั้นมากกว่าต้อนรับ ถ้าชอบโทนเข้มแนะนำให้เลือกสีน้ำตาลเข้มแทนซึ่งยังให้ความรู้สึกอบอุ่นกว่า

อีกสีหนึ่งที่ควรระวังคือกระถางสีแดงสดวางเรียงกันหลายใบติดกันบริเวณทางเข้า เพราะธาตุไฟที่เข้มข้นสะสมกันมากเกินไปในจุดที่คนเดินผ่านบ่อยอาจให้ความรู้สึกกระตุ้นอารมณ์มากกว่าที่ต้องการ ควรสลับกับกระถางสีเขียวหรือสีขาวคั่นบ้างเพื่อความสมดุล

กระถางแขวนกับกระถางตั้งพื้น ใช้หลักสีต่างกันไหม

กระถางแขวนที่นิยมปลูกไม้เลื้อยอย่างพลูด่างหรือเงินไหลมามักอยู่ในตำแหน่งสูงกว่าระดับสายตา หลายความเชื่อจึงมองว่าเป็นจุดที่ควรใช้สีอ่อนอย่างสีขาวหรือสีครีมมากกว่าสีเข้ม เพราะสีเข้มในตำแหน่งสูงอาจให้ความรู้สึกกดทับพื้นที่ด้านล่างโดยไม่รู้ตัว ต่างจากกระถางตั้งพื้นที่ใช้สีเข้มอย่างสีน้ำตาลหรือสีเทาดินได้อย่างเป็นธรรมชาติมากกว่า เพราะอยู่ในตำแหน่งที่ควรให้ความรู้สึกมั่นคงหนักแน่น

อีกจุดที่ต่างกันคือกระถางแขวนมักมองเห็นได้รอบด้านเพราะลอยอยู่กลางอากาศ สีที่มีลวดลายหรือไล่เฉดจึงดูสวยงามและน่าสนใจกว่ากระถางตั้งพื้นที่มักมองเห็นแค่ด้านหน้าเป็นหลัก ถ้าอยากได้กระถางที่ดูโดดเด่นเป็นพิเศษ กระถางแขวนจึงเป็นตัวเลือกที่คุ้มค่ากับการลงทุนซื้อแบบมีลวดลายมากกว่า

เปลี่ยนสีกระถางเองที่บ้านได้ไหม ต้องระวังอะไรบ้าง

การทาสีกระถางเดิมใหม่เองที่บ้านทำได้และช่วยประหยัดกว่าซื้อกระถางใบใหม่ทั้งใบ แต่ต้องเลือกสีทาที่ทนความชื้นและกันน้ำได้ดี เพราะกระถางสัมผัสดินและน้ำรดต้นไม้อยู่ตลอดเวลา สีทาบ้านทั่วไปที่ไม่ได้ออกแบบมาสำหรับพื้นผิวที่โดนความชื้นบ่อยจะลอกและซีดเร็วกว่าที่ควร

ก่อนทาสีใหม่ควรล้างกระถางเดิมให้สะอาดปราศจากคราบดินและปล่อยให้แห้งสนิทก่อน เพื่อให้สีเกาะติดผิวกระถางได้ดี และควรทาด้านนอกของกระถางเท่านั้น หลีกเลี่ยงการทาสีด้านในที่สัมผัสดินและรากต้นไม้โดยตรง เพราะสารเคมีในสีบางชนิดอาจส่งผลเสียต่อการเจริญเติบโตของต้นไม้ได้ ถ้าไม่แน่ใจเรื่องความปลอดภัยของสี ควรเลือกซื้อกระถางสีสำเร็จรูปที่ผลิตมาสำหรับปลูกต้นไม้โดยเฉพาะจะปลอดภัยกว่า

ตัวอย่างที่พบได้บ่อยคือกระถางดินเผาสีธรรมชาติที่ใช้มาหลายปีจนสีซีดและมีคราบตะไคร่จับผิว บ้านที่อยากปรับให้เข้ากับธาตุของต้นไม้มากขึ้นโดยไม่อยากเสียเงินซื้อใหม่ทั้งใบ สามารถขัดผิวกระถางให้สะอาดก่อน แล้วทาสีเฉพาะบริเวณคอกระถางหรือขอบบนเป็นแถบสีที่ต้องการแทนการทาทั้งใบ วิธีนี้ประหยัดกว่าและยังคงเนื้อสัมผัสธรรมชาติของดินเผาไว้ได้ ขณะเดียวกันก็เพิ่มสีที่ต้องการตามธาตุของต้นไม้ได้ในจุดที่มองเห็นชัดที่สุด

เช็กลิสต์ก่อนเปลี่ยนกระถางต้นไม้เดิม

• เช็กธาตุของต้นไม้ที่ปลูกอยู่ก่อนเลือกสีกระถางใหม่
• เลือกสีกระถางให้เสริมหรือปรับสมดุลธาตุ ไม่ใช่แค่สีที่ชอบอย่างเดียว
• ถ้าไม่แน่ใจเรื่องธาตุ เลือกกระถางดินเผาสีธรรมชาติเป็นตัวเลือกกลาง
• ดูตำแหน่งที่จะวางกระถางประกอบการเลือกสีด้วย ไม่ใช่ดูแค่ตัวต้นไม้
• เลี่ยงกระถางสีดำสนิทหรือสีแดงสดวางรวมกันหลายใบบริเวณทางเข้าบ้าน
• เปลี่ยนกระถางเมื่อจำเป็นจริง เช่น ต้นไม้โตเกินขนาดหรือกระถางแตกร้าว ไม่ใช่เปลี่ยนบ่อยเพียงเพราะอยากได้สีใหม่

สรุป

สีกระถางกับชนิดต้นไม้มงคลเป็นสองเรื่องที่ต้องพิจารณาคู่กัน ไม่ใช่เลือกอย่างใดอย่างหนึ่งแล้วปล่อยผ่านอีกอย่าง หลักง่าย ๆ คือดูธาตุของต้นไม้ที่ปลูกก่อน แล้วเลือกสีกระถางที่เสริมหรือปรับสมดุลธาตุนั้น ถ้าไม่แน่ใจให้เลือกกระถางดินเผาสีธรรมชาติเป็นตัวเลือกกลางที่ปลอดภัยที่สุด และอย่าลืมพิจารณาตำแหน่งที่จะวางประกอบไปด้วย เพราะกระถางสีเดียวกันอาจให้ความหมายต่างกันเมื่อวางคนละจุดของบ้าน สุดท้ายแล้วความสมดุลระหว่างต้นไม้ กระถาง และตำแหน่งวางต่างหากที่ทำให้ความเชื่อเรื่องนี้ครบถ้วนจริง ๆ