เตรียมพาผู้สูงอายุเที่ยวทำบุญไหว้พระ ควรเลือกที่ไหนและระวังอะไร

คุณแม่อยากไปไหว้พระที่วัดไกลบ้านสามชั่วโมง ลูกก็อยากพาไปให้ได้ เลยจองรถตู้ ออกตั้งแต่ตีห้า ไปถึงวัดตอนสายแดดแรง ต้องเดินจากลานจอดขึ้นบันไดอีกสองร้อยกว่าขั้น กลับถึงบ้านค่ำ แม่เหนื่อยจนไม่อยากกินข้าวเย็น ลูกก็เสียใจที่ทริปที่หวังดีกลายเป็นภาระ

เรื่องแบบนี้ป้องกันได้ด้วยการวางแผนให้ตรงกับร่างกายของคนไป ไม่ใช่ตรงกับความตั้งใจของคนพา บทความนี้เรียงจากการเลือกวัด การแบ่งเวลา ไปจนถึงเรื่องสุขภาพ

เริ่มจากถามผู้สูงอายุก่อนว่าอยากทำอะไรที่วัด

ก่อนเปิดแผนที่ ลองถามท่านก่อนว่าอยากไปเพราะอะไร บางคนอยากไหว้พระประธานองค์ที่เคยไปกับสามีเมื่อก่อน บางคนอยากถวายสังฆทานให้ลูกหลาน บางคนแค่อยากออกจากบ้านไปเห็นต้นไม้เขียว ๆ

คำตอบเปลี่ยนทริปได้เยอะ ถ้าเป้าหมายคือไหว้พระองค์ใดองค์หนึ่ง เราก็ตัดวัดที่ไม่เกี่ยวออกได้ ถ้าเป้าหมายคือทำบุญตามประเพณีไทยพุทธ วัดใกล้บ้านก็ทำได้ในเวลาไม่กี่ชั่วโมง

ความสะดวกของท่านไม่ได้ลดคุณค่าของการทำบุญ ในมุมคำสอนไทยพุทธ บุญอยู่ที่เจตนาและความตั้งใจ ไม่ได้วัดที่ระยะทางหรือจำนวนวัด

เกณฑ์เลือกวัดที่เหมาะกับคนสูงวัย

เรื่องที่ต้องดู	เหตุผลที่สำคัญ
ระยะขับรถ	ไม่ควรเกิน 1 ถึง 2 ชั่วโมงต่อเที่ยว เพราะนั่งนานทำให้ปวดหลังและปวดปัสสาวะ
ที่จอดรถ	ใกล้ศาลาหรือโบสถ์ได้ยิ่งดี ลดการเดินกลางแดด
ทางเดิน	เรียบ ไม่ลื่น มีราวจับหรือทางลาด
ห้องน้ำ	สะอาด มีโถนั่ง ไม่ไกลจากจุดไหว้
ที่นั่งพัก	ศาลาร่ม ม้านั่ง ใต้ต้นไม้
จำนวนคน	วันพระใหญ่หรือเทศกาลมักแน่น อาจต้องรอนาน

ที่คนมักข้ามคือห้องน้ำ ผู้สูงอายุหลายท่านต้องเข้าบ่อยกว่าที่เราคิด และถ้าห้องน้ำอยู่ไกลหรือเป็นแบบนั่งยอง จะกลายเป็นความกังวลทั้งทริป

ถ้าไม่เคยไปวัดนั้น ลองโทรถามพระหรือเจ้าหน้าที่วัด หรือดูรีวิวและรูปล่าสุดบนแผนที่ แล้วอย่าลืมว่าข้อมูลเก่าอาจไม่ตรงกับปัจจุบัน

ลำดับเวลาครึ่งวันที่ไม่เร่ง

แผนที่ใช้ได้กับผู้สูงอายุส่วนใหญ่คือไปเช้าและกลับก่อนเที่ยง ตัวอย่างลำดับ

1. ออกจากบ้านประมาณ 7.30 น. หลีกเลี่ยงรถติดและแดดแรง
2. ถึงวัดช่วง 9 โมง จอดรถใกล้ที่สุด เข้าห้องน้ำก่อนเริ่มกิจกรรม
3. ไหว้พระหรือถวายของ ใช้เวลา 30 ถึง 45 นาที
4. นั่งพักในศาลา ดื่มน้ำ ชมบรรยากาศ
5. ถ้ายังไหว้ไหว มีจุดไหว้อีกหนึ่งถึงสองจุด
6. กินข้าวกลางวันร้านใกล้ ๆ ที่ไม่ต้องรอนาน
7. กลับถึงบ้านก่อนบ่ายสาม ให้มีเวลาพักผ่อน

ถ้าอยากไปมากกว่าหนึ่งวัด ควรเลือกวัดที่อยู่ใกล้กันบนเส้นทางเดียว และจำกัดไม่เกินสองวัดต่อวัน ถ้าอยากดูเส้นทางไหว้หลายวัด เส้นทางไหว้พระเก้าวัด มีบอกที่มาและวิธีวางแผน แต่สำหรับผู้สูงอายุ ควรแบ่งออกเป็นหลายวันแทนการไหว้รวดเดียว

เรื่องสุขภาพที่ต้องเตรียมก่อนออกจากบ้าน

ก่อนวันเดินทาง

• ตรวจดูว่ายาประจำตัวพอสำหรับวันนั้นและเผื่ออีกหนึ่งวัน
• ถ่ายรูปรายชื่อยาและโรคประจำตัวเก็บไว้ในมือถือ
• เตรียมน้ำดื่มและผลไม้ชิ้นเล็กไว้ในรถ
• ปรึกษาแพทย์ประจำตัวถ้ามีอาการหัวใจ ความดัน หรือโรคเบาหวานที่ต้องระวังเป็นพิเศษ
• ตรวจรองเท้าที่ใส่ถอดง่ายและกันลื่น เพราะต้องถอดหน้าอุโบสถ
• พกร่มหรือหมวกและผ้าเช็ดหน้า

ระหว่างทริป ให้สังเกตสัญญาณเหล่านี้ ถ้ามีให้หยุดพักทันทีและไม่ต้องฝืนกิจกรรมที่เหลือ ได้แก่ เหงื่อออกมากผิดปกติ หายใจเหนื่อยหอบ เวียนศีรษะ หน้าซีด เจ็บแน่นหน้าอก หรือพูดไม่ชัด ถ้าอาการรุนแรงให้ติดต่อบริการฉุกเฉิน 1669

ของที่ควรพกไปวัด

ของไหว้และของถวายที่เตรียมจากบ้านจะง่ายต่อการเดินทางมากกว่าซื้อหน้าวัด เพราะลดการเดินไปเดินมา ถ้าซื้อที่วัด ควรให้คนในกลุ่มคนหนึ่งไปซื้อ ขณะที่ผู้สูงอายุนั่งรอในที่ร่ม

เรื่องการประเมินงบ งบทำบุญรายเดือนที่ไม่เบียดการเงิน ช่วยตั้งเพดานล่วงหน้าได้ ผู้สูงอายุบางท่านอยากทำบุญมากเกินกำลัง ลูกหลานช่วยคุยเรื่องเพดานได้อย่างนุ่มนวล

ของที่ควรมีติดรถ ได้แก่ ผ้าห่มบาง ๆ เพราะในรถปรับอากาศบางทีเย็นเกิน ถุงใส่รองเท้า ทิชชูเปียก และถุงขยะเล็ก ๆ

ถ้าท่านอยากไปไกลแต่ร่างกายไม่ไหว

มีทางเลือกที่ยังคงเจตนาไว้ได้ เช่น ทำบุญที่วัดใกล้บ้านโดยตั้งเจตนาถึงวัดที่ท่านอยากไป ถวายสังฆทานผ่านวัดที่ไปได้ง่าย หรือนิมนต์พระมารับบิณฑบาตที่บ้านในโอกาสสำคัญ

หลายครอบครัวชอบให้ท่านไปในวันเกิดของท่านเอง จึงอาจอ่านเรื่อง ของขวัญสำหรับผู้ใหญ่ ประกอบการเตรียมของฝากหลังทำบุญได้ และถ้าท่านอยู่ที่บ้านเป็นส่วนใหญ่ ลองดู จัดบ้านให้ผู้สูงอายุปลอดภัยและเป็นมงคล เพื่อให้มุมไหว้พระที่บ้านสะดวกต่อการใช้งานด้วย

สรุป

ก่อนจองรถหรือโรงแรม ให้ถามท่านสองข้อก่อน คืออยากทำอะไรที่วัด และเดินไหวสักกี่นาทีติดกัน ถ้าคำตอบเกินกำลัง ให้ปรับทริปให้สั้นลงแทนการฝืน เพราะทริปที่ท่านกลับบ้านแล้วยังยิ้มได้ ทำให้อยากไปอีกครั้งหน้า และเป็นเจตนาที่ตรงกับเหตุผลที่เราพาท่านไปตั้งแต่แรก