คู่แต่งงานใหม่รวมบัญชีการเงินกัน เสริมดวงการเงินคู่ด้วยความเชื่อแบบไหนได้บ้าง
คู่แต่งงานใหม่ไม่จำเป็นต้องรวมบัญชีทั้งหมดทันที ทางปฏิบัติที่ใช้ได้จริงคือเปิดบัญชีร่วมสำหรับค่าใช้จ่ายบ้านและเป้าหมายร่วมกัน แล้วเก็บบัญชีส่วนตัวไว้แยกต่างหากฝ่ายละบัญชี ส่วนความเชื่อเสริมดวงการเงินคู่ เช่น เลือกวันเปิดบัญชีที่รู้สึกเป็นมงคลร่วมกัน หรือฝากเงินก้อนแรกด้วยเลขที่ทั้งคู่ชอบ เป็นเรื่องเสริมความรู้สึกดี ไม่ใช่ปัจจัยที่ตัดสินว่าเงินจะเก็บอยู่ได้หรือไม่ ความสม่ำเสมอในการออมและสัดส่วนที่ตกลงกันชัดเจนต่างหากที่เป็นตัวตัดสินจริง
เพื่อนคนหนึ่งเพิ่งแต่งงานได้สามเดือน มาเล่าให้ฟังว่าเรื่องที่ทะเลาะกับสามีบ่อยที่สุดไม่ใช่เรื่องญาติหรือเรื่องบ้าน แต่เป็นเรื่อง "จะรวมบัญชีกันไหม" ฝ่ายหนึ่งอยากรวมทุกบาททุกสตางค์เพื่อความโปร่งใส อีกฝ่ายอยากมีพื้นที่ส่วนตัวทางการเงินบ้าง สุดท้ายทั้งคู่เลือกทางสายกลางที่ทำให้ทั้งสองฝ่ายสบายใจขึ้นมาก
เรื่องเงินหลังแต่งงานเป็นจุดที่คู่รักจำนวนไม่น้อยไม่เคยคุยกันจริงจังก่อนแต่ง พอเข้าสู่ชีวิตคู่จริงถึงเพิ่งมาเจอว่าคนละสไตล์การใช้เงินกันคนละขั้ว บทความนี้จะพูดถึงทั้งสองมุม คือมุมการวางแผนบัญชีร่วมที่ใช้ได้จริง และมุมความเชื่อเสริมดวงการเงินคู่ที่คู่แต่งงานไทยจำนวนมากทำควบคู่กันไป โดยไม่บอกว่าฝั่งไหนสำคัญกว่าฝั่งไหน เพราะทั้งสองเรื่องทำหน้าที่คนละแบบ
รวมบัญชีกับแยกบัญชี แบบไหนเหมาะกับคู่แต่งงานใหม่
ไม่มีคำตอบเดียวที่ใช้ได้กับทุกคู่ แต่รูปแบบที่คู่แต่งงานใหม่ส่วนใหญ่ลงเอยด้วยคือระบบ "สามบัญชี" — บัญชีร่วมหนึ่งบัญชีสำหรับค่าใช้จ่ายที่เกี่ยวกับบ้านและเป้าหมายร่วมกัน เช่น ค่าผ่อนบ้าน ค่าน้ำค่าไฟ เงินออมเพื่อลูก และบัญชีส่วนตัวอีกคนละบัญชีสำหรับค่าใช้จ่ายที่แต่ละคนตัดสินใจเองได้โดยไม่ต้องขออนุญาตอีกฝ่าย เช่น ซื้อของใช้ส่วนตัว เลี้ยงเพื่อน หรือเก็บไว้เป็นเงินสำรองใจ
ข้อดีของระบบนี้คือลดความรู้สึก "ต้องรายงานทุกบาททุกสตางค์" ซึ่งเป็นสาเหตุที่ทำให้คู่แต่งงานหลายคู่รู้สึกอึดอัดจนเลี่ยงพูดเรื่องเงินไปเลย ในขณะที่การรวมบัญชีทั้งหมดเป็นบัญชีเดียวเหมาะกับคู่ที่มั่นใจในความโปร่งใสของกันและกันมาก ๆ และต้องการให้เห็นภาพการเงินครัวเรือนแบบเดียวกันทั้งหมด ทั้งสองแบบไม่มีถูกผิด ขึ้นอยู่กับว่าทั้งคู่คุยกันแล้วรู้สึกสบายใจแบบไหนมากกว่า
สิ่งที่สำคัญกว่ารูปแบบบัญชีคือการตกลงกันตั้งแต่ต้นว่าเงินก้อนไหนถือเป็น "ของเรา" และเงินก้อนไหนถือเป็น "ของฉัน" อย่างชัดเจน เพราะความขัดแย้งส่วนใหญ่ไม่ได้เกิดจากตัวเลข แต่เกิดจากความเข้าใจไม่ตรงกันว่าเงินก้อนนั้นควรใช้เพื่อใคร
ความเชื่อเรื่องฤกษ์เปิดบัญชีร่วมกันที่คู่แต่งงานนิยมทำ
ในทางความเชื่อของคนไทยที่ผูกกับเรื่องมงคลชีวิตคู่ หลายบ้านถือว่าการเริ่มต้นสิ่งสำคัญ เช่น การเปิดบัญชีร่วมกัน ควรเริ่มในวันที่รู้สึกเป็นมงคลสำหรับทั้งคู่ ไม่จำเป็นต้องเป็นฤกษ์ยามที่ซับซ้อนแบบงานแต่งงาน ส่วนใหญ่คู่แต่งงานเลือกวันง่าย ๆ อย่างวันครบรอบแต่งงาน วันที่จดทะเบียนสมรส หรือแม้แต่วันข้างขึ้นซึ่งเชื่อกันว่าเป็นช่วงพลังงานกำลังเติบโต ต่างจากข้างแรมที่เชื่อว่าเป็นช่วงพลังงานลดลง
ข้อควรเข้าใจให้ตรงคือความเชื่อเรื่องฤกษ์เป็นเรื่องของความรู้สึกและการเริ่มต้นด้วยใจที่พร้อม ไม่ใช่ปัจจัยที่มีผลต่อดอกเบี้ยหรือความปลอดภัยของเงินในบัญชีแต่อย่างใด ธนาคารเปิดบัญชีให้ได้ทุกวันทำการเหมือนกันหมด สิ่งที่ต่างคือความรู้สึกของคนเปิดบัญชีเท่านั้น คู่ที่อยากทำพิธีเล็ก ๆ ก่อนเปิดบัญชีร่วม เช่น ไหว้พระที่บ้านก่อนออกจากบ้าน หรือบอกกล่าวสิ่งศักดิ์สิทธิ์ที่นับถือ ก็ทำได้ตามความสบายใจ
ฝากเงินก้อนแรกเข้าบัญชีร่วมด้วยตัวเลขแบบไหน คู่แต่งงานนิยมทำ
หลายคู่ที่ถือเรื่องเลขมงคลจะเลือกฝากเงินก้อนแรกเข้าบัญชีร่วมเป็นจำนวนที่ลงท้ายด้วยเลขที่ทั้งคู่ชอบร่วมกัน เช่น ลงท้ายด้วยเลข 9 ที่คนไทยเชื่อมโยงกับคำว่า "ก้าวหน้า" หรือเลขคู่ที่สื่อถึงความเป็นคู่ เช่น ฝากเข้าไป 9,999 บาท หรือ 19,999 บาท เป็นก้อนแรกแทนที่จะฝากเป็นเลขกลม ๆ อย่าง 10,000 บาทเฉย ๆ
เรื่องนี้แตกต่างจากการดูเลขบัญชีธนาคารที่ธนาคารเป็นผู้กำหนดให้และเลือกไม่ได้ เพราะจำนวนเงินฝากเป็นตัวเลขที่คู่แต่งงานเลือกเองได้ทุกครั้ง จึงเป็นจุดที่นำความเชื่อมาใช้ได้ง่ายกว่า ถ้าสนใจเรื่องการตั้งตัวเลขเป้าหมายเงินออมให้เป็นมงคลอย่างเป็นระบบมากขึ้น อ่านเพิ่มเติมได้ในตั้งเป้าจำนวนเงินออมเป็นเลขมงคล ต่างจากเลขบัญชีธนาคารยังไง
สัดส่วนเงินที่ควรใส่บัญชีร่วม กับเงินส่วนตัวที่เก็บแยก
คู่แต่งงานที่วางแผนการเงินได้ราบรื่นมักมีกติกาสัดส่วนที่ชัดเจนตั้งแต่เดือนแรก ตารางด้านล่างเป็นตัวอย่างสัดส่วนที่คู่แต่งงานใหม่หลายคู่นำไปปรับใช้ตามรายได้จริงของตัวเอง
| รายการ | สัดส่วนที่นิยมใช้ | หมายเหตุ |
|---|---|---|
| ค่าใช้จ่ายบ้านและเป้าหมายร่วม | 40-60% ของรายได้แต่ละฝ่าย | ปรับตามสัดส่วนรายได้ ไม่จำเป็นต้องหารครึ่งเท่ากัน |
| เงินออมฉุกเฉินร่วมกัน | 10-20% ของรายได้รวม | เก็บแยกจากบัญชีใช้จ่ายประจำ |
| เงินส่วนตัวแต่ละฝ่าย | ส่วนที่เหลือ | ใช้ได้อิสระโดยไม่ต้องขออนุญาต |
ตัวเลขเหล่านี้เป็นแนวทางเริ่มต้น ไม่ใช่สูตรตายตัว คู่ที่มีภาระอื่น เช่น ผ่อนบ้านหนักหรือต้องส่งเงินให้พ่อแม่ อาจต้องปรับสัดส่วนให้เหมาะกับสถานการณ์จริงมากกว่ายึดตารางนี้ตรง ๆ
พิธีหรือความเชื่อเล็ก ๆ ที่คู่แต่งงานทำตอนเริ่มออมเงินร่วมกัน
นอกจากเรื่องตัวเลขและฤกษ์ คู่แต่งงานไทยหลายคู่มีพิธีเล็ก ๆ ที่ทำร่วมกันตอนเริ่มออมเงินก้อนแรก เพื่อสร้างความรู้สึกว่าเป็น "จุดเริ่มต้น" ของครอบครัวใหม่ ตัวอย่างที่พบบ่อยมีดังนี้
- ไหว้พระหรือสิ่งศักดิ์สิทธิ์ที่บ้านทั้งสองฝ่ายนับถือก่อนเปิดบัญชีร่วม
- เขียนเป้าหมายการออมร่วมกันลงกระดาษแล้วเก็บไว้ในสมุดบัญชีหรือกล่องออมเงิน
- ตั้งชื่อบัญชีหรือชื่อกล่องออมเงินเป็นชื่อที่มีความหมายดีร่วมกัน เช่น ชื่อบ้านในฝันหรือชื่อเป้าหมายที่อยากทำร่วมกัน
- ฝ่ายที่ถือเรื่องเลขมงคลอาจขอให้อีกฝ่ายช่วยเลือกจำนวนเงินฝากก้อนแรกร่วมกัน แม้อีกฝ่ายจะไม่ได้ถือเรื่องนี้จริงจังก็ตาม เพื่อให้รู้สึกว่าเป็นการตัดสินใจร่วมกันของทั้งคู่
พิธีเหล่านี้ไม่มีผลทางการเงินโดยตรง แต่มีผลทางความรู้สึกที่ทำให้ทั้งคู่รู้สึกผูกพันกับเป้าหมายร่วมกันมากขึ้น ซึ่งในทางปฏิบัติกลับส่งผลทางอ้อมต่อวินัยการออม เพราะคนที่รู้สึกผูกพันกับเป้าหมายมักรักษาวินัยได้นานกว่าคนที่มองว่าเป็นแค่ตัวเลขในบัญชี
เมื่อความเห็นเรื่องเงินของสองคนไม่ตรงกันควรทำอย่างไร
สถานการณ์ที่พบบ่อยคือฝ่ายหนึ่งเป็นสายเก็บ อยากออมให้มากที่สุดเท่าที่ทำได้ ส่วนอีกฝ่ายเป็นสายใช้ชีวิต อยากใช้เงินกับประสบการณ์และความสุขปัจจุบันมากกว่า ความขัดแย้งแบบนี้ไม่ได้แปลว่าคู่นี้จะไปด้วยกันไม่ได้ แต่ต้องคุยกันให้ชัดว่าจะหาจุดกึ่งกลางตรงไหน
วิธีที่ใช้ได้ผลจริงคือกำหนดเป้าหมายร่วมที่จับต้องได้ เช่น เงินดาวน์บ้านหรือเงินสำรองฉุกเฉินหกเดือน แล้วให้ทั้งคู่เห็นตรงกันว่าต้องออมเท่าไหร่ต่อเดือนถึงจะถึงเป้าตามเวลาที่ตั้งไว้ เมื่อมีตัวเลขชัดเจน การถกเถียงจะเปลี่ยนจาก "ควรออมหรือไม่ควร" เป็น "จะจัดสรรยังไงให้ถึงเป้า" ซึ่งคุยกันง่ายกว่ามาก
ถ้ายังตกลงกันไม่ได้ ลองแบ่งเวลาคุยเรื่องเงินเป็นรอบประจำ เช่น เดือนละครั้ง แทนที่จะคุยเฉพาะตอนมีปัญหาหรือทะเลาะกัน เพราะการคุยตอนอารมณ์ไม่ดีมักจบด้วยการโทษกันมากกว่าการหาทางออก
ข้อควรระวังเรื่องการเงินหลังแต่งงาน
- อย่ารวมบัญชีทั้งหมดโดยไม่ได้คุยเรื่องสิทธิ์การถอนเงินและการเข้าถึงบัญชีให้ชัดเจนก่อน
- อย่าใช้ความเชื่อเรื่องเลขมงคลหรือฤกษ์มาเป็นข้ออ้างเลื่อนการวางแผนการเงินจริงจัง เช่น รอฤกษ์ดีก่อนถึงจะเริ่มออม ทั้งที่ควรเริ่มทันทีที่พร้อม
- อย่าปล่อยให้เรื่องเงินกลายเป็นเรื่องต้องห้ามพูดถึงในบ้าน เพราะยิ่งเลี่ยงพูดนานเท่าไหร่ยิ่งสะสมความเข้าใจผิดมากขึ้นเท่านั้น
- อย่าตัดสินอีกฝ่ายว่าใช้เงินผิดวิธีโดยไม่ฟังเหตุผลเบื้องหลังก่อน บางครั้งพฤติกรรมการใช้เงินสะท้อนความกังวลหรือประสบการณ์ในอดีตที่อีกฝ่ายไม่เคยเล่าให้ฟัง
สรุป
เรื่องเงินหลังแต่งงานไม่มีสูตรสำเร็จที่ใช้ได้กับทุกคู่ สิ่งที่ใช้ได้จริงคือการคุยกันตรง ๆ ตั้งแต่ต้นว่าจะรวมบัญชีแบบไหน แบ่งสัดส่วนยังไง และให้พื้นที่ส่วนตัวทางการเงินกันแค่ไหน ส่วนความเชื่อเสริมดวงการเงินคู่ ไม่ว่าจะเป็นฤกษ์เปิดบัญชีหรือตัวเลขเงินฝากก้อนแรก เป็นเรื่องที่ทำเพิ่มเติมได้เพื่อสร้างความรู้สึกผูกพันกับเป้าหมายร่วมกัน แต่ไม่ควรใช้แทนวินัยการออมและการวางแผนที่ต้องคุยกันด้วยความจริงใจ คู่ที่คุยเรื่องเงินกันได้อย่างเปิดเผยตั้งแต่ปีแรกของชีวิตคู่ มักผ่านช่วงเวลาที่การเงินตึงเครียดไปด้วยกันได้ราบรื่นกว่าคู่ที่เลี่ยงพูดถึงเรื่องนี้
