นับวันครบรอบคบกัน ใช้ปฏิทินสุริยคติหรือจันทรคติดี

คนหนึ่งบอกว่าเราคบกันวันที่ 14 อีกคนยืนยันว่าเป็น "วันขึ้นสิบห้าค่ำ" เพราะวันนั้นตรงกับวันพระที่ไปทำบุญด้วยกันครั้งแรก พอปีถัดมาเปิดปฏิทินดู สิบห้าค่ำไปตกที่วันอื่นซะแล้ว สองคนเลยต้องนั่งคุยกันว่าปีนี้จะฉลองวันไหน

เรื่องนี้เกิดกับคู่ที่ใช้ปฏิทินคนละระบบ และมีทางจัดการที่ไม่ต้องเถียงกัน

ปฏิทินสองระบบนับวันต่างกันตรงไหน

ปฏิทินสุริยคติอิงการโคจรของโลกรอบดวงอาทิตย์ หนึ่งปีราว 365 วัน วันที่ 14 ของเดือนใดก็ตรงกับวันที่ 14 ของเดือนนั้นทุกปี มือถือและปฏิทินสากลใช้ระบบนี้

ปฏิทินจันทรคติอิงข้างขึ้นข้างแรมของดวงจันทร์ หนึ่งเดือนยาวประมาณ 29 หรือ 30 วัน ปีหนึ่งจึงสั้นกว่าปีสุริยคติราวสิบกว่าวัน ปฏิทินจันทรคติของไทยจึงต้องเติมเดือนหรือวันเพิ่มบางปี (เรียกว่าอธิกมาสและอธิกวาร) ให้ฤดูกาลไม่เคลื่อนหนี ผลคือวันขึ้นหรือแรมของเดือนหนึ่งจะเลื่อนไปอยู่คนละวันที่สากลในแต่ละปี

ข้อนี้เป็นเหตุที่วันพระ วันเข้าพรรษา และตรุษจีน เลื่อนไปมาทุกปีบนปฏิทินที่เราใช้ในชีวิตประจำวัน

ข้อดีของการนับแบบสุริยคติ

ข้อดีที่ชัดที่สุดคือไม่ต้องคำนวณใหม่ทุกปี วันครบรอบวันที่ 14 ก็ยังเป็นวันที่ 14 ตั้งเตือนในมือถือครั้งเดียวใช้ได้ตลอด ซื้อของขวัญหรือจองร้านล่วงหน้าก็ทำได้แน่นอน

ข้อดีที่สองคือเข้ากับสิ่งที่คนรอบตัวใช้ เพื่อนร่วมงาน ครอบครัว และร้านอาหารรับจองตามวันที่สากล ไม่มีใครต้องมาแปลงให้

ข้อเสียมีน้อย อย่างเดียวที่พบบ่อยคือเสียความรู้สึกเชิงพิธีกรรมไปบ้างสำหรับคู่ที่ผูกความสัมพันธ์กับวันสำคัญทางศาสนา

ข้อดีของการนับแบบจันทรคติ

คู่ที่ผูกความรักกับประเพณีมักเลือกวิธีนี้ ตัวอย่างที่พบ เช่น คู่ที่ตกลงปลงใจในวันเข้าพรรษา วันลอยกระทง หรือวันตรุษจีน การฉลองตามจันทรคติทำให้วันครบรอบเป็นส่วนหนึ่งของเทศกาลที่ครอบครัวทั้งสองฝั่งก็ร่วมได้

ในความเชื่อจีน วันตามปฏิทินจันทรคติของจีนเป็นฐานของการดูฤกษ์และวันสำคัญหลายอย่าง คู่ที่ครอบครัวถือธรรมเนียมนี้จึงมักเก็บวันจันทรคติไว้ด้วย ส่วนไทยพุทธมีวันพระที่ผูกกับการทำบุญ ซึ่งนับตามข้างขึ้นข้างแรมเช่นกัน

ข้อเสียคือต้องเปิดปฏิทินของปีนั้นทุกครั้ง และบางปีที่มีเดือนเพิ่ม วันขึ้นแรมที่เคยตรงอาจเลื่อนไปหนึ่งเดือนเต็ม ถ้าไม่รู้ล่วงหน้าจะวางแผนเดินทางหรือจองที่พักไม่ทัน

ตารางเทียบแบบเร็ว

หัวข้อ	สุริยคติ	จันทรคติ
วันที่ในแต่ละปี	คงที่	เลื่อนไปมาบนปฏิทินสากล
การตั้งเตือนในมือถือ	ตั้งครั้งเดียว	ต้องดูปฏิทินใหม่ทุกปี
การวางแผนเดินทาง	ทำล่วงหน้าได้	ต้องรอรู้วันจริงของปีนั้น
ความรู้สึกเชิงประเพณี	เป็นกลาง	ใกล้วัดวันพระ เทศกาล
ความเหมาะกับคู่ต่างศาสนาหรือต่างชาติ	ง่ายกว่า	ต้องอธิบายเพิ่ม

วิธีผสมสองระบบโดยไม่ทำให้วุ่น

คู่ที่ลงตัวส่วนใหญ่ใช้สุริยคติเป็นวันหลักสำหรับของขวัญ มื้อพิเศษ และรูปถ่าย แล้วเก็บวันจันทรคติไว้เป็นกิจกรรมเล็ก ๆ เช่น ตักบาตรร่วมกัน หรือไปไหว้พระที่เคยไปด้วยกัน วันสองวันนี้ไม่จำเป็นต้องซ้อนกัน แล้วแต่ละคนก็ได้สิ่งที่ตัวเองให้ความสำคัญ

ถ้าใช้จันทรคติเป็นหลักจริง ๆ ให้เขียนทั้งสองรูปแบบลงในปฏิทินครั้งเดียวเมื่อต้นปี โดยดูปฏิทินจันทรคติของปีนั้นแล้วลงวันที่สากลที่ตรงกันเลย ไม่ต้องค้นใหม่ทุกครั้งที่ใกล้วัน

ทางเลือกที่สามคือนับเป็นจำนวนวัน

มีคู่ที่เลี่ยงเรื่องปฏิทินทั้งหมดด้วยการนับวันตรง ๆ เช่น ครบ 100 วัน 500 วัน หรือ 1,000 วัน วิธีนี้ไม่ผูกกับเดือนหรือปี และไม่ขึ้นกับว่าใช้ปฏิทินแบบไหน เปิดเครื่องคิดเลขวันที่ในมือถือก็คำนวณได้ในไม่กี่วินาที

ข้อควรระวังคือต้องตกลงก่อนว่าวันที่เริ่มนับคือวันไหน และนับวันแรกเป็นวันที่ 0 หรือ 1 เรื่องเล็กแต่เคยทำให้คู่รักเถียงกันได้

เลขของวันที่ครบรอบกับความเชื่อ

ตำราเลขศาสตร์ไทยและจีนมีการตีความเลขวันและเดือน บางตำราบอกว่าเลขบางตัวหนุนความสัมพันธ์ บางเลขเป็นเลขที่ควรระวัง แต่ทั้งหมดเป็นความเชื่อ ไม่มีวิธีพิสูจน์ ถ้าอยากอ่านเพื่อความสนุก ดูความหมายของเลขวันครบรอบแต่งงาน หรือวันครบรอบที่ตรงกับเลขไม่ดีควรทำอย่างไร เป็นแนวทางที่ไม่ทำให้เสียบรรยากาศ

ถ้าวันครบรอบแต่งงานต่างจากวันเริ่มคบกัน ตัวอย่างการแยกสองวันมีในวันครบรอบคบกับวันจดทะเบียนสมรส

ของที่ฉลองง่ายและเก็บได้นาน

ไม่ว่าจะฉลองวันไหน ของที่ทำให้วันนั้นจับต้องได้คือรูปถ่ายใส่กรอบ กล่องเก็บของที่ระลึก หรือการ์ดที่เขียนด้วยลายมือ รายการด้านล่างเป็นกล่องของขวัญสำหรับวันครบรอบกับกล่องเครื่องประดับ เลือกได้ถ้าไม่อยากเสียเวลาห่อเอง ข้อดีคือพร้อมให้ ข้อเสียคือของสำเร็จรูปดูเหมือนกันทุกคน ควรเติมการ์ดหรือรูปที่เป็นของสองคนลงไปด้วย

สรุป

ถ้าไม่มีเหตุผลเชิงประเพณีรองรับ ใช้สุริยคติเป็นวันหลักเพราะวางแผนง่ายที่สุด ถ้าคุณทั้งสองผูกความรักกับวันพระหรือเทศกาลจีน ให้ใช้จันทรคติเป็นวันทำบุญหรือไหว้ แล้วเขียนวันที่สากลของปีนั้นลงปฏิทินตั้งแต่ต้นปี ถ้าตกลงกันไม่ได้ ลองถามแฟนว่า "ถ้าไม่ต้องคิดอะไรเลย อยากให้วันไหนเป็นวันของเรา" คำตอบมักตรงกว่าตำรา